Nitraatuitspoeling onder oude bossen

Nitraatuitspoeling uit landbouwgronden is lokaal een probleem voor de waterkwaliteit, maar hoe zit het met de bijdrage van niet-agrarisch landgebruik?

Uit eerdere studies van NMI voor Waterleiding Maatschappij Limburg (WML) bleek de nitraatuitspoeling laag te zijn uit het meeste niet-agrarische landgebruik, zoals natuurlijke graslanden en jonge bossen. Sommige oude bossen bleken echter in de jaren 2021-2023 een (zeer) hoge nitraatuitspoeling (zie de rapporten 1858.N.21 en 1924.N.23) te hebben.

Om het patroon en de oorzaken van de hoge uitspoeling uit oude bossen te onderzoeken, heeft NMI een vervolgstudie uitgevoerd met negen oude bospercelen van WML.

Metingen in de winter van 2024/25 laten sterk verhoogde nitraatconcentraties zien in drie van de negen bossen , met waarden tot 600 mg per liter. Dit was iets lager dan de metingen in 2021/22 en 2022/23 (hoger dan 1000 mg L-1). Oude bossen kunnen een grote stikstofvoorraad hebben in de bodem, zoals de bossen op lössgronden, die een een hoge nitraatuitspoeling vertonen. Uitspoeling bleek ook sterk te worden beïnvloed door weersomstandigheden. In een droog jaar (zoals 2020 en 2022) is minder N-opname door planten met een hogere N-uitspoeling tot gevolg.

Door de hoge stikstofdepositie in de afgelopen decennia zijn oude bossen sterk verzadigd met stikstof en bevatten ze een grote stikstofvoorraad in de bodem. Als het evenwicht door externe factoren, zoals droogte wordt verstoord, kan er stikstof in het milieu terechtkomen. Om het risico van nitraatuitspoeling te verminderen, is het belangrijk om te blijven inzetten op het verlagen van de atmosferische N-depositie en te werken aan toekomstbestendig bosbeheer.

Download hier het uitgebrachte rapport

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Yuki Fujita, e-mail yuki.fujita@nmi-agro.nl